Na pewno nie moje dziecko

  • Dzieci wchodzące w wiek dojrzewania kształtują swoje postawy wobec palenia papierosów , picia alkoholu i brania narkotyków.
  • Dorastanie to czas konfliktów z rodzicami, nauczycielami, czas podważania autorytetów, czas gdy bardzo ważne  a czasem najważniejsze stają się kontakty z rówieśnikami. Zaczynają interesować się płcią przeciwną. Zainteresowanie i troskę ze strony rodziców czy nauczycieli odczytują jako wtrącanie się i rządzenie. To ciężki czas dla rodziców, którzy muszą pozwolić swym dzieciom stawać się niezależnymi, równocześnie ich nie opuszczając.
  • To właśnie moment, kiedy młodzi ludzie podejmują decyzje , czy spróbować papierosów, alkoholu, narkotyków.

Gdy dzieci wchodzą w wiek poszukiwania związków poza domem, najważniejszym dla nich jest należeć i pasować do jakiejś paczki.  Potrzeba przynależności i wpasowania się jest taka silna, że dziecko szybko godzi się na propozycję palenia czy picia.. Wspólne kosztowanie zakazanego owocu szybko daje poczucie wspólnoty. Dzieci czasem są gotowe na wszystko, by nie zostać odmieńcami. Nacisk rówieśników, obserwowanie ludzi dorosłych, i zachęcających informacji z mediów powoduje, że dziecko kiedyś przeciwne paleniu i piciu alkoholu zaczyna być ich zwolennikiem. Np. w filmach papierosy, narkotyki i alkohol kojarzone są z dorosłością, przygodą, męskością i luzem. Dodatkowo dzieci obserwujące w domach rodziców palących papierosy i pijących dużo alkoholu  częściej sięgają po papierosy i alkohol, a od nich już niedaleko do narkotyków. Dzieci podejmują próby palenia papierosów i picia alkoholu, bo chcą się pozbyć napięcia i niepewności, chcą się swobodniej poczuć w towarzystwie. Czasem bywa to zwykła ciekawość lub chęć złamania zakazu. Wielu rodziców myśli sobie w tej chwili, że sprawa ta  dotyczy innych dzieci, ,,na pewno nie moje dziecko”.  Otóż wielu rodziców jest w błędzie. To może dotyczyć także Twojego dziecka. Namowy i zachęty rówieśników oraz chęć należenia do grupy, to jedne z najważniejszych powodów sięgania po papierosy, alkohol, i narkotyki . Nie da się uchronić syna lub córki przed takimi sytuacjami, nie będziemy przecież dziecka izolować przed rówieśnikami. Możemy jednak dziecku pomóc  lepiej sobie radzić z sytuacjami namawiania.

1. Pomóżmy dziecku  wymyślić , jak się ma zachować , gdy koledzy proponują papierosy czy alkohol.

  • Dowcipna wymówka; Nie dziękuję , poczekam na coś smaczniejszego, Poproszę o lizaka.
  • Powiedzieć po prostu dziękuję i odejść
  • Dorosły może wziąć na siebie rolę kozła ofiarnego i zaproponować dziecku aby mówiło, że rodzice byli by bardzo rozzłoszczeni.
  • Uświadomienie dziecku, że nie ma też obowiązku się tłumaczyć
  • Dziecko może zaproponować coś innego, np. jakąś zabawę.

Istnieje wiele skutecznych sposobów odmawiania bez wchodzenia w konflikt. Ale warto też przygotować dziecko także na rozwiązanie ostateczne- rozstanie z grupą i szukanie innych kolegów.

Pamiętajmy!

Dzieci i młodzież sami ostatecznie podejmują decyzję zapalić, wypić czy nie. Badania pokazują, że w 92% przypadków młodzi ludzie nie dostrzegają przymusu otoczenia: co drugi badany mówi, że był jedynie zachęcany, co trzeci wyraźnie namawiany, a jedynie co dziesiąty zmuszany. Warto przy tym dodać, że w Polsce osobami zachęcającymi i częstującymi pierwszymi kieliszkami alkoholu są częściej rodzice i inni krewni niż rówieśnicy. Zbagatelizowanie pierwszego papierosa przez rodziców to jeszcze nie zachęcanie do palenia ale dawanie cichego przyzwolenia. Często z roli tego typu sytuacji nie zdajemy sobie sprawy.

2. Mówmy dzieciom wyraźnie czego zabraniamy.

Niech nasze zakazy będą jasne; powiedzmy , że nie wolno im pić alkoholu i palić papierosów, wyjaśnijmy, że są jeszcze dziećmi, powiedzmy o szkodliwości na organizm nawet jeśli sami palimy papierosy lub pijemy alkohol, opowiedzmy o sile nałogu i naszych problemach z tym związanych.

3.       Ustalmy karę za palenie lub picie alkoholu, niech zasady i sankcje za ich łamanie będą dopasowane do wieku. Ustalenie kary pomoże dziecku odpierać dzieciom argumenty na zachęty kolegów, ,,nie palę bo zabiorą mi kieszonkowe”

4.       Skontaktujmy się z innymi rodzicami. Ustalmy wspólnie dla naszych dzieci jednakowe sankcje. Dziecko nie będzie się buntować, że kolega palił a jego rodzice nie ukarali go za to.

5.       Wprowadzajmy zasady w życie. Jeśli zapowiedzieliśmy karę , musimy konsekwentnie wprowadzić ją w czyn. Jeśli nie będziemy konsekwentni dziecko będzie łamało zakazy stale.

6.       Bardzo ważne! Musimy koniecznie wiedzieć, gdzie są nasze dzieci i co tam robią. Wprowadźmy zasadę mówienia dokąd dziecko wychodzi, co będzie robić i kiedy wróci.

7. Koniecznie powinniśmy wiedzieć na co dziecko wydaje pieniądze!

Pamiętajmy jednak, że dzieci znacznie bardziej biorą sobie do serca czyny niż słowa swoich rodziców. Jeśli w naszym domu dożo się pali  i pije alkoholu tym trudniejsze zadanie dla nas rodziców aby uchronić dzieci przed zbyt wczesnym paleniem i piciem. Najważniejsze jest rozmawiać z dzieckiem a nie tylko mówić do dziecka. Nie stosujmy cenzury, nie unikajmy trudnych tematów. Dzieci muszą czuć, że mogą rozmawiać na każdy temat. Jeśli zmieniamy temat albo się wściekamy, gdy rozmowa staje się niewygodna , dziecko przestanie zwracać się do nas ze swoimi problemami, na pewno zastąpią nas koledzy i oby byli to koledzy pozytywnie funkcjonujący.

A teraz kilka słów dla nas dorosłych o szkodliwości palenia papierosów:

  • Dym tytoniowy zawiera ponad 4 tysiące związków chemicznych, w tym wiele o działaniu toksycznym, uszkadzającym DNA, uszkadzającym poczęte dziecko i ponad 60 związków o działaniu powodującym rozwój nowotworów.
  • Podana dożylnie dawka nikotyny zawarta w jednym papierosie może spowodować śmierć dorosłego człowieka
  • Dym papierosa  zawiera:
    • tlenek węgla – zmniejsza zawartość tlenu we krwi tym samym utrudnia pracę serca. Dym papierosa zawiera 4,5% tlenku. Przebywanie w przez 2min. W atmosferze o takim stężeniu powoduje zgon. Palacz nie umiera ponieważ po każdym zaciągnięciu się papierosem następuje parę wdechów czystym powietrzem
    • Aceton – rozpuszczalnik , składnik farb i lakierów.
    • Naftylanomina – składnik barwników stosowana w drukarstwie
    • Metanol – trucizna zawarta w benzynach silnikowych
    • Naftalen – środek owadobójczy
    • Nikotyna – silna trucizna, uzależnia jak narkotyk
    • Kadm – silnie trujący , metal strategiczny
    • Cyjanowodór – kwas pruski – używany był w komorach gazowych
    • Amoniak – składnik nawozów sztucznych
    • Arsen – trucizna , składnik chemicznych środków bojowych
    • Fenol – składnik środków żrących
    • Butan – do wyrobu benzyny
    • Polon -210 – pierwiastek promieniotwórczy

To tylko niektóre składniki dymu tytoniowego. Warto zastanowić się czy  powinniśmy wdychać te toksyczne związki  a tym bardziej, czy  powinniśmy pozwalać na to  naszym dzieciom. Pamiętajmy także , że wdychanie dymu tytoniowego przez niepalących  czyli przebywanie w zadymionych pomieszczeniach jest tak samo niebezpieczne jak samo palenie.

60% małych dzieci w Polsce jest zmuszanych przez oboje lub jedno z rodziców do biernego palenia. Badania naukowe jednoznacznie wskazują  na to, że bierne palenie przez dzieci ma wpływ na powstawanie schorzeń układu oddechowego , ucha środkowego, astmy, alergii.

Każde dziecko ma prawo do dorastania w środowisku wolnym od dymu tytoniowego. Uwolnijmy nasze dzieci od dymu tytoniowego. Chrońmy nasze dzieci przed wdychaniem dymu tytoniowego z otoczenia, zanieczyszczonego przez dorosłych.

Nie tolerujmy palenia papierosów przez dzieci.

 Opracowała pedagog Ewa Olejnik